SNL 코리아

SNL Korea không bắt đầu bằng sự bùng nổ của Coupang Play. Nó có một lịch sử lâu đời, đầy rẫy những thăng trầm và cả sự kiểm duyệt. Giai đoạn đầu tại tvN, chương trình đã từng là 'ngọn hải đăng' của sự tự do ngôn luận với những màn giả dạng chính trị gia sắc sảo. Tuy nhiên, dưới áp lực của các chính quyền bảo thủ, SNL Korea từng có lúc phải 'tự cung' mình, trở thành một chương trình hài kịch tình huống nhẹ nhàng và vô thưởng vô phạt. Nhưng sự xuất hiện của Coupang Play đã thay đổi hoàn toàn cuộc chơi. Sự chuyển dịch từ sóng truyền hình truyền thống sang nền tảng Streaming (OTT) không chỉ là sự thay đổi về công nghệ, mà là sự giải phóng về tư tưởng. Ở đó, các nhà biên kịch không còn phải lo sợ về những quy định khắt khe của Ủy ban Tiêu chuẩn Truyền thông Hàn Quốc (KCSC). Họ bắt đầu tấn công vào những vùng cấm: từ những bê bối của các chính trị gia đương thời, sự lố lăng của giới tài phiệt (chaebol), cho đến những góc tối của văn hóa công sở. SNL Korea phiên bản mới không tìm cách làm hài lòng tất cả mọi người; nó tìm cách khiến những kẻ nắm quyền phải cảm thấy bất an trong khi mang lại sự thỏa mãn (catharsis) cho tầng lớp lao động và giới trẻ đang kiệt sức vì 'Hell Joseon'.

Một trong những đóng góp lớn nhất của SNL Korea cho điện ảnh và truyền hình đương đại chính là việc nâng tầm khái niệm 'Cringe' (sự ngượng ngùng đến mức nổi da gà) thành một loại hình nghệ thuật. Thông qua các phân đoạn như 'Cold Cafe' hay các tiểu phẩm về thế hệ MZ, chương trình đã bóc tách sự đứt gãy trong giao tiếp giữa các thế hệ. Nhân vật 'Phóng viên thực tập Joo' (do Joo Hyun-young thủ vai) không chỉ là một vai diễn hài; đó là một nghiên cứu xã hội học về sự lo âu, nỗ lực vụng về để hòa nhập và mặt nạ tự tin giả tạo của giới trẻ trước áp lực thành công. SNL Korea khai thác tối đa những chi tiết siêu thực trong đời sống hàng ngày: từ cách một cô gái 'sống ảo' trên Instagram, cho đến sự im lặng độc hại trong các buổi liên hoan công ty. Tiếng cười ở đây không đến từ những cú ngã (slapstick) rẻ tiền, mà đến từ sự nhận dạng (recognition). Khán giả cười vì họ thấy chính mình trong đó, hoặc họ thấy kẻ mà họ ghét cay ghét đắng đang bị lột trần. Đây chính là 'bi hài kịch' theo đúng nghĩa đen: cái hài nằm trên bề mặt, nhưng cái bi nằm ở bản chất của sự cô đơn và lạc lõng trong một xã hội cạnh tranh khốc liệt.

Nếu có điều gì khiến SNL Korea trở nên khác biệt so với các chương trình hài khác tại Châu Á, đó chính là sự dũng cảm trong việc châm biếm chính trị. Các diễn viên như Kim Min-kyo hay Gwon Hyeok-su đã biến việc giả dạng các nguyên thủ quốc gia trở thành một nghi lễ văn hóa. Trong bối cảnh Hàn Quốc luôn bị chia rẽ bởi các phe phái chính trị, SNL Korea đóng vai trò của một 'đứa trẻ nói thật' trong bộ quần áo mới của hoàng đế. Họ không đứng về phe nào; họ chỉ đứng về phe của sự phi lý. Việc đưa các ứng cử viên tổng thống thực sự lên sóng để đối mặt với phiên bản giễu nhại của chính họ là một bước đi thiên tài về mặt truyền thông. Nó giải huyền thoại hóa các chính trị gia, đưa họ xuống mặt đất và bắt họ phải đối diện với những chỉ trích thông qua những câu hỏi lắt léo núp bóng sự ngây thơ. Điều này không chỉ có giá trị giải trí; nó còn là một bài thực hành về dân chủ, nơi quyền lực được đặt dưới kính hiển vi của tiếng cười công chúng.

Một hiện tượng thú vị mà tôi quan sát được là sự khao khát được xuất hiện trên SNL Korea của các ngôi sao hạng A – những người vốn dĩ có hình tượng 'ngọc nữ' hay 'nam thần' không tì vết. Tại sao Park Hae-soo, Shin Hye-sun hay thậm chí là các ngôi sao Hollywood như Margot Robbie lại chấp nhận tự làm xấu mình trên sân khấu này? Câu trả lời nằm ở chiến lược 'tái định vị giá trị'. Trong một kỷ nguyên mà sự hoàn hảo trở nên nhàm chán và bị nghi ngờ, việc thể hiện sự tự giễu (self-deprecation) là cách nhanh nhất để giành lấy thiện cảm của công chúng. SNL Korea cung cấp một không gian an toàn để các ngôi sao 'phá hủy' hình tượng cũ và xây dựng một hình ảnh gần gũi, thông minh và biết đùa. Khi một nam diễn viên điển trai chấp nhận đóng vai một kẻ biến thái kỳ quặc, anh ta không mất đi fan; anh ta nhận được sự tôn trọng vì kỹ năng diễn xuất đa dạng và bản lĩnh cá nhân. Đây là một sự cộng sinh hoàn hảo: SNL có được rating, còn nghệ sĩ có được sự công nhận về chiều sâu tâm lý.

Về mặt kỹ thuật, SNL Korea vận hành với một nhịp độ chóng mặt. Mỗi tập phim là một cuộc tấn công tổng lực vào các giác quan. Từ các đoạn 'Digital Short' được sản xuất với chất lượng điện ảnh, cho đến các phân đoạn diễn sống (live) đòi hỏi sự ứng biến tuyệt vời. Sự pha trộn giữa tính kịch nghệ truyền thống và ngôn ngữ video hiện đại (tiktok, vlog) tạo nên một thứ trải nghiệm đa tầng. Các nhà làm phim của SNL Korea rất giỏi trong việc sử dụng các góc quay cận cảnh để bắt trọn những biểu cảm 'vỡ vụn' của nhân vật – cái mà chúng ta gọi là 'micro-expression'. Chính những khoảnh khắc chỉ kéo dài nửa giây đó mới là linh hồn của sự hài hước. Nó cho thấy sự tương phản giữa những gì nhân vật đang nói và những gì họ thực sự cảm thấy. Đây là một sự tinh tế về thị giác mà ít chương trình tạp kỹ nào đạt được.